|
Kujawiak z oberkiem

Kujawiak -
to taniec
narodowy wywodzący się z ludowych tańców weselnych z regionu Kujaw.
Nastrojowa, liryczna melodia w metrum 3/4 nadaje mu zalotny
charakter. Kroki taneczne oparte są głównie na łagodnym chodzie i
obrotach, tylko muzyczne akcenty podkreślane są przez mocniejsze
przytupywania. Ruchy taneczne są płynne, “miękkie”, a
jednocześnie sprężyste i zdecydowane, nie pozbawione potencjalnej
dynamiki. Podstawowym krokiem w kujawiaku jest
trójkrok chodzony (w jednym takcie wykonuje się trzy kroki
taneczne). Polega on na chodzie w rytmie ćwierćnut na lekko ugiętych
nogach. Wywodzi się z kujawskich obrzędów weselnych. Jest tańcem
spokojnym.
Oberek – polski taniec ludowy, o żywym
tempie i skocznej melodii w rytmie nieparzystym.
Grana w
metrum 3/8 lub 3/4 w tempie szybkim
(oberek towarzyski) lub bardzo szybkim (oberek widowiskowy).
Popularny na wsi w wielu regionach Polski, szczególnie lubiany na
Mazowszu i Radomszczyźnie. W swoim naturalnym kontekście (zabawy,
wesela) zanikł w II połowie XX wieku. Znany był też jako: "ober",
"obertas", "drobny", "okrągły", " owijok" (w Sieradzkiem),
"zawijacz" itp. Nazwa "oberek" wywodzi się od "obwyrtnia", "obertania",
"od obertasa", czyli od obracania się. Tańcowi towarzyszyły często
przyśpiewki, okrzyki i przytupy.
Oberek dopiero przy końcu XIX wieku stał się tańcem różnych warstw
społecznych, chociaż pierwsze wzmianki o "obertasie" pochodzą z
wieku XVII. Jego bardzo szeroki zasięg w kraju sprawił, że nie
dawano mu nazwy pochodzącej od regionu, jak w przypadku krakowiaka,
mazura, kujawiaka.
Oberek to taniec polegający na szybkich obrotach par tańczących w
miejscu lub wirujących w przestrzeni krokiem w rodzaju kroku
okrąglaka, mazurka czyli składających się z trzech pojedynczych
stąpnięć (kroków) o jednakowych wartościach rytmicznych (ósemek)
przypadających na jeden takt. Dotyczy to oczywiście kroku
zasadniczego.
Jeśli chodzi o akcent, w oberku albo wszystkie części są jednakowo
akcentowane, albo druga i trzecia część. Kobieta tańczy cały czas
krokiem zasadniczym. Mężczyzna urozmaica taniec wplatanymi doń
hołubcami i mocniejszymi stąpnięciami.
W XIX wieku, w miastach i dworach tańczono oberka (z uwagi na to, że
jest wykonywany w bardzo szybkim tempie) z poprzedzającym go
polonezem, czyli tańcem "chodzonym" i następującym po nim
wolniejszym - kujawiakiem. Na zabawach wiejskich tańczono go w
"kompletach" z kujawiakiem/walczykiem i polką. Popis w oberku
polegał przede wszystkim na wytrwałym wirowaniu w dwie lub cztery
strony, wytrawny tancerz zakładał się z muzykantami "kto kogo
przetrzyma" i tańczył bez przerwy nierzadko dłużej niż pół godziny,
zmieniając partnerki.
|